ତାତିରେ ଫୁଟୁଛି କାଳିଆ ଦେହ… ଅଣସର ଘରେ କେମିତି ଚାଲେ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ଗୁପ୍ତ ଚିକିତ୍ସା?

ସ୍ନାନ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରେ ୧୦୮ ଗରା ସୁଗନ୍ଧିତ ଜଳରେ ଅଭିଷେକ ପରେ ମହାପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ, ବଡ଼ଭାଇ ବଳଭଦ୍ର ଓ ଭଉଣୀ ସୁଭଦ୍ରା ଜ୍ୱରରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇଥାନ୍ତି ବୋଲି ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରର ଶତାବ୍ଦୀ ପୁରୁଣା ପରମ୍ପରା କହେ। ଭକ୍ତଙ୍କ ଭାବନାରେ ଠାକୁରମାନେ ମଧ୍ୟ ମଣିଷ ପରି ଅସୁସ୍ଥ ହୁଅନ୍ତି, ବିଶ୍ରାମ ନିଅନ୍ତି ଓ ଔଷଧ ସେବନ କରନ୍ତି। ସେଥିପାଇଁ ସ୍ନାନଯାତ୍ରା ପରେ ସେମାନେ ଅଣସର ଘରକୁ ବିଜେ କରନ୍ତି। ଏହି ସମୟରେ ଭକ୍ତମାନେ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଦର୍ଶନରୁ ବଞ୍ଚିତ ରୁହନ୍ତି।

ଦେବସ୍ନାନ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାର ପରଦିନଠାରୁ ନେତ୍ରୋତ୍ସବ ଓ ନବଯୌବନ ଦର୍ଶନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମୟକୁ ଅଣସର ବା ଅନବସର କୁହାଯାଏ। ଏହି ଅବଧିରେ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ସମସ୍ତ ସେବା ଗୁପ୍ତ ଭାବରେ ଅଣସର ଗୃହରେ ସମ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।

ଅଣସର ଘର କେଉଁଠି?

ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ରତ୍ନସିଂହାସନ ତଳେ, ଗର୍ଭଗୃହର ଦକ୍ଷିଣ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଥିବା କଳାହାଟ ଦ୍ୱାର ଓ ଭିତର କାଠ ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ସ୍ଥାନକୁ ଅଣସର ଘର କୁହାଯାଏ। ବାଉଁଶ ତାଟିରେ ଆବୃତ ଏହି ସ୍ଥାନରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଗୁପ୍ତ ଭାବେ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ଚିକିତ୍ସା ଓ ସେବା ନୀତି ଚାଲିଥାଏ। ଏଠାକୁ ପ୍ରବେଶ ପାଇଁ ଥିବା ଛୋଟ ଦ୍ୱାରକୁ ଧୁକୁଡ଼ି ଦ୍ୱାର କୁହାଯାଏ। କେବଳ ଦଇତାପତି ଓ ପତି ମହାପାତ୍ର ସେବକମାନେ ଏହି ଦ୍ୱାର ଦେଇ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି।

କେମିତି ହୁଏ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ଚିକିତ୍ସା?

ଅଣସର ସମୟରେ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ଦେହରେ ଚନ୍ଦନ, କର୍ପୂର, କସ୍ତୁରୀ, ଚୁଆ ଆଦି ସୁଗନ୍ଧିତ ଔଷଧୀୟ ଦ୍ରବ୍ୟର ଲେପନ କରାଯାଏ। ପାରମ୍ପରିକ ବୈଦ୍ୟ ସେବକଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ଅନୁଯାୟୀ ବିଭିନ୍ନ ଆୟୁର୍ବେଦିକ ଉପଚାର ମଧ୍ୟ କରାଯାଏ। ଏହାକୁ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ଅତ୍ୟନ୍ତ ପବିତ୍ର ଓ ଗୁପ୍ତ ନୀତି ଭାବେ ମାନ୍ୟତା ମିଳିଛି।

ଅଣସର ସମୟରେ କାହାର ପୂଜା ହୁଏ?

ଏହି ସମୟରେ ଦାରୁ ବିଗ୍ରହଙ୍କ ପରିବର୍ତ୍ତେ ପଟିଦିଅଁଙ୍କ ପୂଜା କରାଯାଏ। ବଳଭଦ୍ରଙ୍କ ପଟିଦିଅଁ ଭାବେ ବାସୁଦେବ, ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କ ପଟିଦିଅଁ ଭାବେ ଭୁବନେଶ୍ୱରୀ (ଯାଜ୍ଞସେନୀ) ଏବଂ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ପଟିଦିଅଁ ଭାବେ ନାରାୟଣ ପୂଜା ପାଆନ୍ତି।

ଅଣସରରେ ମହାପ୍ରଭୁ କ’ଣ ଭୋଗ ସେବନ କରନ୍ତ

ଏହି ସମୟରେ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ସାଧାରଣ ଅନ୍ନ ଭୋଗ ଲାଗେନାହିଁ। ଜ୍ୱରରୁ ସୁସ୍ଥତା ପାଇଁ ବୈଦ୍ୟଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ଅନୁଯାୟୀ ପଥ୍ୟ ଭୋଗ ଅର୍ପଣ କରାଯାଏ।
ପ୍ରଥମରୁ ପଞ୍ଚମୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ – ଚକଟା ମଇଲମ ଭୋଗ (ଛେନା, ସର, ପାପୁଡ଼ି ଆଦି)
ଷଷ୍ଠୀରୁ ଦଶମୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ – କଦଳୀ, ସପୁରୀ, ଆମ୍ବ, ପଣସ, ଛେନା, ରାବିଡ଼ି, ଖୁଆ, ଲିଆ, ଗୁଡ଼ଖଇ ଆଦି
ଏକାଦଶୀଠାରୁ – ବିଭିନ୍ନ ଫଳ, କ୍ଷୀରଜାତୀୟ ମିଠା ଓ ବୈଦ୍ୟ ସେବକଙ୍କ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଦଶମୂଳ ମୋଦକ
ଏହି ସମସ୍ତ ଭୋଗକୁ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ସୁସ୍ଥତା ପାଇଁ ଔଷଧୀୟ ପଥ୍ୟ ଭାବେ ଅର୍ପଣ କରାଯାଏ।
ଅଣସରର ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ବାର୍ତ୍ତା
ଅଣସର କେବଳ ଏକ ଧାର୍ମିକ ପରମ୍ପରା ନୁହେଁ, ବରଂ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ମାନବୀୟ ଲୀଳାର ଏକ ଅନନ୍ୟ ଅଧ୍ୟାୟ। ଭକ୍ତଙ୍କ ସୁଖ-ଦୁଃଖର ସାଥୀ ହୋଇଥିବା କାଳିଆ ଠାକୁର ନିଜେ ମଧ୍ୟ ଅସୁସ୍ଥ ହୁଅନ୍ତି, ବିଶ୍ରାମ ନିଅନ୍ତି ଏବଂ ଚିକିତ୍ସା ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ଏହି ଲୀଳା ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଭଗବାନଙ୍କ ସହ ଆହୁରି ନିବିଡ଼ ଭାବରେ ଯୋଡ଼ି ଦେଇଥାଏ।
ଆମେ ସୁଖରେ ହେଉ କି ଦୁଃଖରେ, ସବୁବେଳେ କାଳିଆ ସାଆନ୍ତଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରୁ। ଆଜି ସେ ଅଣସର ଘରେ ବିଶ୍ରାମ ନେଉଛନ୍ତି। ଆସନ୍ତୁ, ଏହି ପବିତ୍ର ସମୟରେ ମନରେ ମନରେ ପ୍ରାର୍ଥନା କରିବା—
“ସାଆନ୍ତେ… ଆପଣ ଶୀଘ୍ର ସୁସ୍ଥ ହୁଅନ୍ତୁ। ଆମେ ଅପେକ୍ଷା କରିଛୁ ଆପଣଙ୍କ ନବଯୌବନ ଦର୍ଶନ ଓ ପବିତ୍ର ରଥଯାତ୍ରାକୁ।”